Câu Hỏi Thường Gặp
Tìm câu trả lời cho các câu hỏi thường gặp nhất về chứng quyền có bảo đảm. Dù bạn là người mới bắt đầu hay muốn nâng cao hiểu biết, FAQ này bao gồm những điều cần thiết về giao dịch chứng quyền, rủi ro, chiến lược và các mẹo thực tế.
Khái Niệm Cơ Bản
Chứng quyền có bảo đảm là gì?
Chứng quyền có bảo đảm là một loại chứng khoán phái sinh quyền chọn, được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC) phê duyệt và phát hành bởi các công ty chứng khoán đủ điều kiện tại Việt Nam, giao dịch trên Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh. Là một loại chứng quyền/quyền chọn, chứng quyền có bảo đảm cho người nắm giữ quyền, nhưng không bắt buộc, mua một tài sản cơ sở ở một mức giá được xác định trước (giá thực hiện) trước ngày hết hạn được chỉ định. Trên thị trường Việt Nam, chỉ có chứng quyền mua kiểu châu Âu. Tài sản cơ sở chỉ giới hạn ở các thành phần chỉ số VN30 đáp ứng nhiều điều kiện quy định theo quy định của SSC. Tìm hiểu thêm trong hướng dẫn Hiểu Về Chứng Quyền Có Bảo Đảm của chúng tôi.
Có những loại chứng quyền có bảo đảm nào tại Việt Nam?
Trên thị trường Việt Nam, chỉ có chứng quyền mua (call warrant). Chứng quyền mua cho bạn quyền mua tài sản cơ sở ở mức giá thực hiện. Bạn sẽ mua chứng quyền mua khi bạn kỳ vọng giá tài sản cơ sở sẽ tăng. Chứng quyền bán (put warrant), cho quyền bán tài sản cơ sở, hiện chưa có sẵn trên thị trường chứng quyền có bảo đảm Việt Nam.
Tài sản cơ sở cho chứng quyền có bảo đảm tại Việt Nam là gì?
Tại Việt Nam, chứng quyền có bảo đảm chỉ được phát hành trên các tài sản cơ sở là thành phần của chỉ số VN30. Ngoài ra, các tài sản cơ sở này phải đáp ứng nhiều điều kiện quy định theo quy định của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC). Không phải tất cả các thành phần VN30 đều tự động đủ điều kiện - chúng phải đáp ứng các yêu cầu cụ thể liên quan đến thanh khoản, vốn hóa thị trường, khối lượng giao dịch và các tiêu chí khác do cơ quan quản lý đặt ra.
Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE) công bố danh sách tài sản cơ sở có sẵn mỗi quý trên trang web chính thức tại https://www.hsx.vn/en/quan-ly-niem-yet/cw. Nhà đầu tư có thể tham khảo danh sách này để xem cổ phiếu nào đủ điều kiện làm tài sản cơ sở cho chứng quyền có bảo đảm.
Sự khác biệt giữa chứng quyền có bảo đảm (Mua) và mua ký quỹ là gì?
Mặc dù cả chứng quyền có bảo đảm (mua) và mua ký quỹ đều cung cấp đòn bẩy cho nhà đầu tư, chúng khác nhau ở một số điểm chính:
- Quyền sở hữu: Với mua ký quỹ, bạn sở hữu cổ phiếu thực tế. Với chứng quyền có bảo đảm, bạn có quyền mua cổ phiếu ở mức giá thực hiện, nhưng không sở hữu nó cho đến khi thực hiện quyền.
- Thua lỗ tối đa: Với mua ký quỹ, thua lỗ có thể vượt quá khoản đầu tư ban đầu của bạn nếu giá cổ phiếu giảm đáng kể. Với chứng quyền có bảo đảm, thua lỗ tối đa của bạn được giới hạn ở số tiền bạn đã trả cho chứng quyền.
- Giới hạn thời gian: Chứng quyền có bảo đảm có ngày hết hạn - nếu không được thực hiện hoặc bán trước khi hết hạn, chúng trở nên vô giá trị. Mua ký quỹ không hết hạn nhưng yêu cầu thanh toán lãi suất.
- Chi phí lãi suất: Mua ký quỹ yêu cầu thanh toán lãi suất trên số tiền vay. Chứng quyền có bảo đảm không yêu cầu thanh toán lãi suất, nhưng phí bảo hiểm bao gồm giá trị thời gian giảm dần khi đến ngày hết hạn.
- Đòn bẩy: Chứng quyền có bảo đảm thường cung cấp tỷ lệ đòn bẩy cao hơn mua ký quỹ, có nghĩa là bạn có thể kiểm soát nhiều rủi ro hơn với ít vốn hơn.
Làm thế nào để mua chứng quyền?
IPO (Phát hành lần đầu ra công chúng): Trước khi niêm yết chứng quyền có bảo đảm, tổ chức phát hành sẽ có phiên bán trước IPO. Bạn có thể mua chứng quyền trong phiên IPO, nhưng điều này không được khuyến nghị vì các lý do sau:
- Nhà đầu tư không thể bán chứng quyền trước khi niêm yết
- Giá IPO được cố định nhưng giá tài sản cơ sở thay đổi mỗi ngày. Giá IPO có thể thấp hơn hoặc cao hơn giá niêm yết
Sau khi niêm yết: Chúng tôi khuyến nghị mua/bán chứng quyền sau khi niêm yết vì nhà đầu tư có thể quyết định thời gian và giá trị giao dịch của họ. Bạn có thể mua chứng quyền trên điện thoại di động hoặc máy tính qua web hoặc ứng dụng sau khi niêm yết. Bán chứng quyền hoạt động giống như bán cổ phiếu với thanh toán T+2 (ngày giao dịch cộng 2 ngày làm việc). Tìm hiểu thêm về khi nào bạn có thể bán chứng quyền có bảo đảm và xem Hướng Dẫn Bắt Đầu của chúng tôi dành cho người mới bắt đầu.
Làm thế nào để chọn tổ chức phát hành?
Khi chọn tổ chức phát hành chứng quyền có bảo đảm, hãy xem xét các yếu tố như danh tiếng của tổ chức phát hành, sự ổn định tài chính, kinh nghiệm thị trường, chất lượng sản phẩm, tính minh bạch về giá và hỗ trợ khách hàng. Tìm các tổ chức phát hành có thành tích tốt, giá cả cạnh tranh, điều khoản và điều kiện rõ ràng, và tài nguyên giáo dục toàn diện.
Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn chọn chứng quyền từ tổ chức phát hành sai?
- Thanh khoản không đủ: Bạn có thể gặp khó khăn khi mua hoặc bán chứng quyền ở mức giá mong muốn do khối lượng giao dịch thấp
- Giá tạo thị trường không ổn định: Hoạt động tạo thị trường của tổ chức phát hành có thể dẫn đến giá cả biến động và không thể dự đoán
- Bạn không biết giá công bằng: Thiếu cơ chế định giá minh bạch khiến khó xác định liệu bạn có đang trả giá trị công bằng cho chứng quyền hay không
Phu Hung Securities (PHS) nổi bật như một tổ chức phát hành hàng đầu với chuyên môn cấp tổ chức, thiết kế sản phẩm minh bạch và giáo dục nhà đầu tư toàn diện. Tìm hiểu thêm về tại sao chọn PHS cho các khoản đầu tư chứng quyền có bảo đảm của bạn.
Giao Dịch & Đầu Tư
Tôi cần bao nhiêu tiền để bắt đầu giao dịch chứng quyền có bảo đảm?
Số tiền bạn cần phụ thuộc vào giá chứng quyền và lô giao dịch tối thiểu do nhà môi giới của bạn yêu cầu. Vì chứng quyền có bảo đảm cung cấp đòn bẩy, bạn có thể tiếp xúc với tài sản cơ sở với ít vốn hơn so với mua tài sản trực tiếp. Tuy nhiên, nên bắt đầu với số tiền bạn có thể chấp nhận mất, vì chứng quyền có thể hết hạn vô giá trị. Nhiều nhà môi giới có yêu cầu tiền gửi tối thiểu, vì vậy hãy kiểm tra với nhà môi giới của bạn để biết chi tiết cụ thể. Sử dụng Bộ Lọc Chứng Quyền của chúng tôi để tìm chứng quyền phù hợp với ngân sách và mục tiêu đầu tư của bạn.
Tôi có thể thực hiện quyền chứng quyền trước khi hết hạn không?
Trên thị trường Việt Nam, chỉ có chứng quyền kiểu châu Âu. Chứng quyền kiểu châu Âu chỉ có thể được thực hiện vào ngày hết hạn, không phải trước đó. Điều này có nghĩa là bạn phải đợi đến ngày hết hạn để thực hiện quyền chứng quyền của mình, không giống như chứng quyền kiểu Mỹ (không có sẵn tại Việt Nam) có thể được thực hiện bất cứ lúc nào trước khi hết hạn.
Tôi nên thực hiện quyền chứng quyền hay bán nó trên thị trường?
Trong hầu hết các trường hợp, tốt hơn là bán chứng quyền trên thị trường thứ cấp thay vì thực hiện quyền, đặc biệt là đối với chứng quyền kiểu châu Âu. Giá thị trường thường bao gồm phí bảo hiểm (giá trị thời gian) mà bạn sẽ mất nếu thực hiện quyền sớm. Tuy nhiên, nếu bạn muốn nắm giữ tài sản cơ sở dài hạn và chứng quyền đang trong tiền gần ngày hết hạn, thực hiện quyền có thể phù hợp. Xem xét chi phí giao dịch và mục tiêu đầu tư của bạn. Đọc thêm về khi nào bạn có thể bán chứng quyền có bảo đảm và sử dụng Máy Tính Giá Trị Lý Thuyết của chúng tôi để đánh giá xem bán hay thực hiện quyền có lợi hơn.
Những yếu tố nào ảnh hưởng đến giá chứng quyền?
Một số yếu tố ảnh hưởng đến giá chứng quyền:
- Giá tài sản cơ sở: Giá hiện tại của cổ phiếu hoặc chỉ số mà chứng quyền dựa trên
- Giá thực hiện: Giá thực hiện được xác định trước
- Thời gian đến ngày hết hạn: Thời gian còn lại dài hơn thường có nghĩa là phí bảo hiểm cao hơn
- Độ biến động: Độ biến động cao hơn làm tăng giá trị chứng quyền
- Lãi suất: Ảnh hưởng đến giá trị lý thuyết của chứng quyền
- Cổ tức: Cổ tức dự kiến trên tài sản cơ sở
- Tâm lý thị trường: Cung và cầu trên thị trường
Nếu tài sản cơ sở trả cổ tức, tác động đến chứng quyền là gì?
Khi tài sản cơ sở trả cổ tức, chứng quyền có bảo đảm sẽ tự động điều chỉnh giá thực hiện và tỷ lệ chuyển đổi để giữ giá lý thuyết không đổi. Cơ chế điều chỉnh này có thể được hiểu là tái đầu tư cổ tức ngay lập tức, vì vậy nhà đầu tư không cần lo lắng về ngày giao dịch không hưởng quyền hoặc thanh toán cổ tức ảnh hưởng đến giá trị chứng quyền của họ.
Rủi Ro & Lưu Ý
Điều gì xảy ra nếu chứng quyền của tôi hết hạn ngoài tiền?
Nếu chứng quyền mua hết hạn ngoài tiền (giá tài sản cơ sở thấp hơn giá thực hiện), chứng quyền trở nên vô giá trị. Bạn sẽ mất 100% khoản đầu tư của mình vào chứng quyền đó. Đây là lý do tại sao việc theo dõi vị thế của bạn và hiểu ngày hết hạn là rất quan trọng. Không bao giờ giữ chứng quyền đến khi hết hạn trừ khi bạn chắc chắn nó sẽ trong tiền. Sử dụng Theo Dõi Chứng Quyền Sắp Hết Hạn của chúng tôi để theo dõi các chứng quyền sắp hết hạn, và tìm hiểu thêm về Chiến Lược Quản Lý Rủi Ro.
Suy giảm thời gian là gì và nó ảnh hưởng đến chứng quyền của tôi như thế nào?
Suy giảm thời gian (theta) là tốc độ mà giá trị chứng quyền giảm khi đến gần ngày hết hạn, giả định tất cả các yếu tố khác không đổi. Khi thời gian trôi qua, chứng quyền mất giá trị thời gian, là phí bảo hiểm trên giá trị nội tại của nó. Sự suy giảm này tăng tốc khi đến gần ngày hết hạn. Suy giảm thời gian là một trong những lý do chính tại sao các vị thế chứng quyền dài hạn có thể rủi ro - bạn đang chống lại thời gian nếu tài sản cơ sở không di chuyển theo hướng có lợi cho bạn.
Chứng quyền có bảo đảm có phù hợp cho tất cả nhà đầu tư không?
Không, chứng quyền có bảo đảm không phù hợp cho tất cả nhà đầu tư. Chúng là các công cụ phái sinh phức tạp yêu cầu hiểu biết về:
- Phái sinh và cách chúng hoạt động
- Rủi ro thị trường và tác động đòn bẩy
- Suy giảm thời gian và độ biến động
- Khả năng chấp nhận rủi ro và mục tiêu đầu tư của chính bạn
Mẹo Thực Tế
Tôi nên sử dụng công cụ nào để phân tích chứng quyền?
Sử dụng các công cụ này để đưa ra quyết định có thông tin:
- Bộ Lọc Chứng Quyền: Lọc và tìm kiếm chứng quyền theo các tiêu chí khác nhau (tài sản cơ sở, ngày hết hạn, giá thực hiện, v.v.) - tìm hiểu cách sử dụng
- Máy Tính Giá Trị Lý Thuyết: Tính giá trị lý thuyết của chứng quyền bằng mô hình Black-Scholes
- Biểu Đồ Giá: Phân tích biến động giá lịch sử và mô hình trên các trang chứng quyền riêng lẻ
- Theo Dõi Chứng Quyền Sắp Hết Hạn: Theo dõi chứng quyền sắp hết hạn
Làm thế nào để chọn chứng quyền nào để mua?
Xem xét các yếu tố sau khi chọn chứng quyền:
- Tài sản cơ sở: Chọn tài sản bạn hiểu và có quan điểm về. Duyệt các tài sản cơ sở có sẵn và chứng quyền của chúng
- Thời gian đến ngày hết hạn: Phù hợp với tầm nhìn đầu tư của bạn - không mua chứng quyền hết hạn quá sớm. Sử dụng Theo Dõi Chứng Quyền Sắp Hết Hạn của chúng tôi để tránh chứng quyền ngắn hạn
- Giá thực hiện: Xem xét triển vọng của bạn - trong tiền, tại tiền, hoặc ngoài tiền
- Thanh khoản: Kiểm tra khối lượng giao dịch để đảm bảo bạn có thể vào và ra dễ dàng
- Phí bảo hiểm/Độ biến động ngụ ý: So sánh với mức lịch sử để xác định giá trị bằng Máy Tính của chúng tôi
- Tỷ lệ đòn bẩy: Hiểu bạn đang sử dụng bao nhiêu đòn bẩy
Tôi có nên đặt lệnh cắt lỗ cho chứng quyền không?
Đặt lệnh cắt lỗ có thể giúp giới hạn thua lỗ của bạn, đặc biệt là với đòn bẩy và độ biến động của chứng quyền. Tuy nhiên, hãy lưu ý rằng:
- Giá chứng quyền có thể rất biến động, có khả năng kích hoạt cắt lỗ trong các biến động thị trường bình thường
- Khoảng trống trong giao dịch (ví dụ: qua đêm hoặc cuối tuần) có thể khiến giá nhảy vượt qua mức cắt lỗ của bạn
- Thanh khoản thấp ở một số chứng quyền có thể dẫn đến thực hiện ở mức giá tồi tệ hơn dự kiến
Tôi nên kiểm tra vị thế chứng quyền của mình bao lâu một lần?
Với tính chất nhạy cảm về thời gian của chứng quyền và độ biến động của chúng, bạn nên theo dõi các vị thế của mình thường xuyên - ít nhất hàng ngày nếu bạn đang giao dịch tích cực. Đặc biệt chú ý đến:
- Thời gian còn lại đến ngày hết hạn (đặc biệt là trong vòng 30 ngày)
- Biến động giá của tài sản cơ sở
- Thay đổi trong độ biến động ngụ ý
- Điều kiện thị trường tổng thể và tin tức ảnh hưởng đến tài sản cơ sở
Vẫn Còn Câu Hỏi?
Nếu bạn có thêm câu hỏi về chứng quyền có bảo đảm, hãy cân nhắc tư vấn với cố vấn tài chính, đọc các bài viết giáo dục khác của chúng tôi, hoặc sử dụng các công cụ của chúng tôi để phân tích các chứng quyền cụ thể. Hãy nhớ, giáo dục là chìa khóa để giao dịch chứng quyền thành công.
Tài Nguyên Liên Quan
Bài Viết Liên Quan
Công Cụ & Máy Tính
- Bộ Lọc Chứng Quyền - Lọc và tìm kiếm chứng quyền theo tiêu chí
- Máy Tính Giá Trị Lý Thuyết - Tính giá trị chứng quyền
- Theo Dõi Chứng Quyền Sắp Hết Hạn - Theo dõi ngày hết hạn
- Tài Sản Cơ Sở - Duyệt các cổ phiếu cơ sở có sẵn